Novi zakon u Izraelu: Moguća smrtna kazna za učesnike napada 7. oktobra 2023.

Izraelski parlament usvojio je poseban zakon koji omogućava izricanje smrtne kazne i organizovanje javnih suđenja za optužene koji su učestvovali u napadima predvođenim Hamasom 7. oktobra 2023. godine. Zakon je dobio snažnu podršku i vlasti i opozicije, o čemu svjedoče 93 glasa „za“ i nijedan glas protiv, dok je preostalih 27 poslanika bilo uzdržano ili odsutno. Julija Malinovski, jedna od podnositeljki predloga, istakla je uoči sjednice da su istorijska suđenja, koja će cijeli svijet pratiti putem prenosa, zapravo način da Izrael kao suverena država pokaže da umije adekvatno odgovoriti na počinjene zločine, dopuštajući žrtvama i njihovim porodicama da se suoče sa počiniocima.

​Novi pravni okvir bio je neophodan jer ranije usvojeni propisi o smrtnoj kazni za teroriste nisu mogli djelovati retroaktivno. Zakon omogućava formiranje posebnog vojnog suda u Jerusalimu koji će suditi pripadnicima jedinice Nukba i drugim zarobljenicima optuženim za terorizam, ubistva, seksualno nasilje i genocid. Određeni djelovi procesa, poput uvodnih riječi i izricanja presuda, biće snimani i dostupni javnosti putem posebnog sajta. I dok porodice žrtava, poput Karmit Palti Kacir, u ovome vide priliku za dobijanje odgovora o sudbini svojih najbližih, one istovremeno apeluju da se osetljivi detalji dostave porodicama prije javnog objavljivanja.

​S druge strane, grupe za zaštitu ljudskih prava i međunarodne organizacije izrazile su oštru kritiku, nazivajući planirana javna suđenja „predstavama“. Sari Baši, direktorka Javnog komiteta protiv torture u Izraelu, upozorila je da postoji opravdana bojazan da će se presude zasnivati na priznanjima dobijenim putem sistematskog mučenja u zatvorima. Iako izraelska vlada odbacuje ove optužbe tvrdeći da postupa u skladu sa međunarodnim pravom, kritičari naglašavaju da bi pravo na pravično suđenje moralo biti neprikosnoveno čak i u slučajevima najtežih zločina, te da smrtna kazna uopšte ne bi smjela biti opcija.

​Ministar pravde Jariv Levin saopštio je da je istražni tim pod njegovim nadzorom sproveo rad bez presedana, analizirajući hiljade sati video-materijala i saslušavajući uhvaćene napadače. Dok ispitivanja javnog mnjenja u Izraelu pokazuju rastuću podršku za najstrože kažnjavanje boraca Hamasa, porodice Palestinaca iz Gaze i nestalih novinara protestuju ispred Crvenog krsta, nazivajući zakon okrutnim pokušajem oduzimanja nade. Paralelno sa pravosudnim procesima, dio izraelske javnosti i porodica žrtava podsjeća da kažnjavanje napadača čini samo dio pravde, dok drugi dio mora obuhvatiti preuzimanje institucionalne odgovornosti za propuste koji su doveli do najsmrtonosnijeg dana u istoriji države.