Mještani bjelopoljskih naselja jasni: Stop izgradnji Regionalnog centra za otpad u Zatonu

Mještani Brestovika, Zatona i drugih bjelopoljskih naselja poručili su da neće dozvoliti izgradnju Regionalnog centra za upravljanje otpadom. Oni su se okupili na protestu u Zatonu, na lokalitetu “Klina” gdje je planirana izgradnja, noseći parolu “Naše dvorište, naša odluka!”. Građani ove mjesne zajednice uputili su Skupštini opštine Bijelo Polje i predsjednici lokalnog parlamenta Selmi Omerović zvaničnu inicijativu i prigovor, a Mujo Vreva je potvrdio da je peticiju protiv ovog projekta do sada potpisalo 868 građana. Kako bi spriječili usvajanje ove odluke, mještani su najavili da će se okupiti ispred zgrade Opštine uoči predstojeće sjednice lokalnog parlamenta i pozvati odbornike da glasaju protiv predloženog rješenja.

​Otpor građana uslijedio je nakon centralne javne rasprave održane sredinom maja u osnovnoj školi u Zatonu. U svom zvaničnom prigovoru, mještani su detaljno obrazložili nesagledive ekološke, ekonomske i društvene rizike koje ovaj projekat donosi. Oni naglašavaju da se planirana lokacija nalazi u zoni predviđenoj za ekološku mrežu Natura 2000, prepoznatljivoj po jedinstvenom biodiverzitetu, i to u samom podnožju planine Bjelasice koja je strateški planirana kao turistička destinacija. Pored toga, građani upozoravaju da važeći Prostorni plan Crne Gore na ovom mjestu ne predviđa objekte ovakvog tipa, te da bi realizacija projekta dovela do prinudnog raseljavanja porodica sa malom djecom iz okolnih sela.

​Mještani ukazuju i na geografske i vjerske specifičnosti terena, ističući da se na dijelu te lokacije nalazi muslimansko groblje, dok je na samo stotinu metara udaljenosti crkva Svetog Tome na Brzavi. Lokalitet “Klina” smješten je između rijeke Lim i magistralnog puta Bijelo Polje – Berane, u neposrednoj blizini čak šest gusto naseljenih sela, pa su pojedine porodične kuće udaljene svega dvjesto do tristo metara od planiranog centra. Prema riječima Muja Vreve, sa lijeve strane Lima nalaze se naselja Bubanje, Brzava, Femića krš i Prijelozi, iznad magistrale su Brestovik i Žurena, dok su uz sam put smješteni Pašića Polje i Zaton.

​Vreva je na protestu upozorio da je zemljište podložno plavljenju uslijed visokog vodostaja Lima, kao i da bi se zbog čestih temperaturnih inverzija u kotlini deponijski gasovi i neprijatni mirisi dugotrajno zadržavali u naselju. Građani strahuju i za sudbinu domaće poljoprivrede jer bi vjetar raznosio sitni otpad i mikroplastiku po okolnim njivama, čime bi se trajno narušio brend lokalnih proizvoda. Takođe, mještani naglašavaju da bi saobraćajna dostupnost, koja se forsira kao prednost, u praksi značila da stotine teških kamiona sa otpadom iz svih sjevernih opština svakodnevno prolaze kroz njihovo mjesto, što bi uz drastičan pad vrijednosti imovine u potpunosti zaustavilo razvoj turizma.

​Među okupljenima je bio i devedesetogodišnji Milovan Šćekić, jedan od najstarijih mještana Zatona, koji je posvjedočio da je Lim u prošlosti redovno plavio kompletno ovo područje, poručivši da bi na tom mjestu radije vidio stadion ili vrtić nego centar za otpad. Njegov komšija Velimir Drobnjak pozvao je predstavnike mjesne zajednice i lokalne uprave da posjete Rujišta u beranskoj opštini kako bi se uvjerili u ekološku katastrofu i uništenje dva vodoizvorišta koje je, prema njegovim riječima, uzrokovala tamošnja regionalna deponija tokom protekle decenije. Organizatori protesta su poručili da ovim skupom brane zdravlje, prirodu i budućnost svoje djece od trajnog uništavanja životne sredine.

​Sa druge strane, sekretar lokalnog Sekretarijata za ruralni razvoj Armin Sijarić odbacio je navode mještana kao zabludu, pojasnivši da se ne radi o klasičnoj deponiji već o modernom regionalnom centru zatvorenog tipa koji se gradi po najstrožim standardima Evropske unije. Sijarić je istakao da je lokacija odabrana isključivo na osnovu stručnih procjena, zahvaljujući odličnoj saobraćajnoj povezanosti i činjenici da je zemljište u državnom vlasništvu. Prema stavu lokalne uprave, ovaj projekat predstavlja istorijsku šansu za razvoj Bijelog Polja i sjevera Crne Gore jer donosi nova radna mjesta uz prioritet pri zapošljavanju mještana, rekonstrukciju puteva, stabilniju elektro-mrežu i direktne investicije opštinskog novca u projekte koje predloži sama mjesna zajednica. Sijarić je garantovao potpunu zaštitu životne sredine i obećao da izgradnja neće započeti bez detaljnog Elaborata o procjeni uticaja na životnu sredinu i svih neophodnih urbanističko-tehničkih dozvola, tvrdeći da će prirodni i vodni resursi ovog kraja ostati apsolutno zaštićeni.