Operacija „Zlatni most“: Zašto Vašington u Galibafu vidi ključ za kraj rata?

Strategija „zlatnog mosta“ i uloga Mohamada Bagera Galibafa

​Pregovori u Islamabadu, koje je sa američke strane predvodio potpredsjednik Džej Di Vens, otkrili su zanimljivu dinamiku u iranskom taboru. Predsjednik iranskog parlamenta Mohamad Bager Galibaf impresionirao je američke zvaničnike kao pragmatičan i profesionalan pregovarač. U Vašingtonu se spekuliše da bi Galibaf mogao biti lider novog Irana koji bi bio spreman da pređe preko takozvanog „zlatnog mosta“. To je američka ponuda koja uključuje ukidanje sankcija i ogroman ekonomski paket u zamjenu za potpuno razoružanje i prestanak finansiranja regionalnih proxy grupa. Situacija na terenu je kritična, a Iran se trenutno nalazi u stanju koje analitičari opisuju kao vojnu verziju karantina, sa gotovo potpuno zaustavljenom ekonomskom aktivnošću.

​Mogući scenariji i rizici vojne eskalacije

​Bijela kuća trenutno predviđa nekoliko pravaca razvoja ove operacije pritiska. Prva opcija je pad režima usljed unutrašnjih nemira izazvanih ekonomskom izolacijom. Druga, vjerovatnija mogućnost je da novi lideri prihvate američki dogovor kako bi spasili zemlju od potpune propasti i krenuli putem modernizacije. Ipak, najrizničniji scenario ostaje vojna eskalacija, u kojoj bi iranski tvrdolinijaši pokušali silom da probiju blokadu. To bi neminovno uvuklo Sjedinjene Američke Države u otvoreni oružani sukob širokih razmjera koji Trampova administracija zvanično želi da izbjegne.

​Dok iranski zvaničnici blokadu nazivaju nerealnom i tvrde da i dalje drže moreuz pod kontrolom, američka mornarica je već počela sa sprovođenjem naredbe. Cilj Vašingtona ostaje transformacija Irana iz revolucionarnog pokreta u stabilnu državu, ali put do tog cilja preko Hormuškog moreuza trenutno je ispunjen najvećom neizvjesnošću u proteklim decenijama. Svi pogledi su sada uprti u Teheran i njihovu reakciju na ovaj ultimativni potez Bijele kuće.